Rezerwat Przyrody Brodogóry
Pośród rozległych równin Polesia, gdzie krajobraz zdaje się nie mieć końca, wyrasta nagle osobliwe wzniesienie pokryte lasem – Rezerwat Przyrody Brodogóry. Ta przyrodnicza wyspa stanowi wyjątkowy element krajobrazu, będąc jednocześnie świadectwem burzliwej historii geologicznej regionu. Samo wzniesienie powstało w okresie zlodowacenia jako tzw. oz – forma utworzona przez wody płynące pod lodowcem. Z biegiem czasu erozja ukształtowała charakterystyczny, wydłużony grzbiet wznoszący się kilkanaście metrów ponad otaczające tereny. Podłoże geologiczne tworzą głównie piaszczyste i żwirowe osady fluwioglacjalne, na których wykształciły się kwaśne, ubogie gleby. Mimo to porasta je zaskakująco bogaty las mieszany z dominacją sosny i dębu. Położenie wzniesienia wśród podmokłych łąk i torfowisk sprawiło, że przez wieki pozostawało ono naturalną wyspą leśną pośród otwartych przestrzeni, co przyczyniło się do zachowania jego unikalnego charakteru przyrodniczego.
Rezerwat Przyrody Brodogóry – co robić?
Eksploracja rezerwatu rozpoczyna się najczęściej od wspinaczki na grzbiet wzniesienia, skąd rozciąga się rozległa panorama na otaczające bagna, łąki i lasy. Ta perspektywa pozwala zrozumieć, dlaczego miejsce to od wieków stanowiło naturalny punkt orientacyjny dla podróżnych przemierzających monotonne równiny Polesia. Wędrując leśnymi ścieżkami wzdłuż grzbietu, można podziwiać majestatyczne dęby i sosny, których wiek szacuje się niekiedy na ponad 150 lat. Miłośnicy geomorfologii znajdą tu fascynujące przykłady rzeźby polodowcowej, a botanicy – mozaikę różnorodnych zbiorowisk roślinnych. Wiosną szczególnym urokiem zachwyca runo leśne z kwitnącymi konwaliami i zawilcami. Z kolei jesienią rezerwat eksploduje feerią barw – od złocistych dębów po czerwone jarzębiny i czarne owoce kruszyny. Dla fotografów szczególnie wartościowe są momenty wschodu i zachodu słońca, gdy łagodne światło wydobywa plastyczność terenu, podkreślając jego wyniesienie ponad otaczający krajobraz. Ornitolodzy mogą tu obserwować zarówno gatunki leśne, jak i te związane z terenami otwartymi, które wykorzystują wzniesienie jako punkt obserwacyjny.
Rezerwat Przyrody Brodogóry – co zobaczyć?
Najcenniejszym walorem rezerwatu jest samo wyniesienie terenu o charakterystycznym wydłużonym kształcie, wznoszące się kilkanaście metrów ponad otaczający płaski krajobraz. Ta forma geologiczna, będąca pozostałością po działalności wód lodowcowych, tworzy malowniczy grzbiet porośnięty mozaiką zbiorowisk leśnych. Z najwyższych punktów rozciągają się dalekie widoki na okoliczne tereny podmokłe i łąki, co stanowi rzadkość w typowo nizinnym krajobrazie Polesia. Las porastający wzniesienie ma charakter mieszany, z dominacją sosny zwyczajnej i dębu szypułkowego, których rozłożyste korony tworzą charakterystyczną sylwetkę widoczną z daleka. Wśród drzew wyróżniają się okazałe, pomnikowe sosny o czerwonawej korze i parasolowatych koronach oraz potężne dęby o pniach pokrytych głębokimi bruzdami. Na piaszczystym podłożu, zwłaszcza na południowych stokach wzniesienia, rozwinęły się fragmenty muraw napiaskowych z kępami srebrzyście owłosionych kocanek i fioletowych rozchodników. W podszycie dominują jałowce o rozmaitych kształtach – od strzelistych kolumn po rozłożyste, niemal płożące się formy. Z geologicznego punktu widzenia interesujące są odsłonięcia piasków i żwirów fluwioglacjalnych, widoczne w miejscach naturalnych obsunięć gruntu, które dokumentują procesy tworzenia się ozu. Dzięki wyniesieniu terenu i sąsiedztwu terenów podmokłych, rezerwat stanowi swoistą wyspę ekologiczną, gdzie na stosunkowo niewielkiej przestrzeni występuje duża różnorodność gatunków i mikrosiedlisk.
Rezerwat Przyrody Brodogóry – informacje praktyczne
Dostęp do rezerwatu zapewnia lokalna droga gruntowa, przy której znajduje się niewielkie miejsce postojowe. Najlepszym okresem na odwiedziny jest przełom wiosny i lata oraz wczesna jesień, gdy podłoże jest suche, a roślinność prezentuje się najkorzystniej. Z uwagi na piaszczysty i pagórkowaty teren, niezbędne są wygodne buty turystyczne, najlepiej z cholewką chroniącą przed piaskiem. Podczas letnich wycieczek koniecznie trzeba zabrać środki przeciw komarom i kleszczom, które licznie występują w tym rejonie. Na zwiedzanie całego rezerwatu wystarczą 2-3 godziny spokojnego marszu, jednak dla pełniejszego doświadczenia warto zaplanować dłuższy pobyt, uwzględniający obserwacje przyrody o różnych porach dnia. Przed wyruszeniem na trasę należy pamiętać, że w rezerwacie nie ma źródeł wody pitnej, a na trasie nie znajdziemy też ławek czy miejsc odpoczynku – dlatego warto zabrać ze sobą wodę, prowiant oraz ewentualnie składaną matę do siedzenia. Ze względu na ochronny status rezerwatu, obowiązują tu standardowe zasady – zakaz schodzenia z wyznaczonych ścieżek, zbioru roślin i grzybów oraz zakłócania spokoju zwierząt. Z uwagi na dużą podatność terenu na pożary, szczególnie w okresach suchych, absolutnie zabronione jest używanie otwartego ognia.
Zobacz jakie inne parki / rezerwaty znajdują się również blisko miast: Szczecin, Gorzów Wielkopolski, Stargard
