Rezerwat Przyrody Gibiel
Rezerwat Przyrody Gibiel położony jest w okolicach Puszczy Niepołomickiej, na terenie Kotliny Sandomierskiej. Ten cenny przyrodniczo obszar rozciąga się na terenie nizinnym, z charakterystycznym dla dolin rzecznych płaskim ukształtowaniem. Geologia rezerwatu związana jest głównie z osadami rzecznymi i utworami aluwialnymi, które przez wieki były kształtowane przez meandrujące cieki wodne. Podłoże stanowią głównie mady rzeczne i gleby hydrogeniczne, które sprzyjają rozwojowi specyficznych zbiorowisk roślinnych. Prawdopodobnie rezerwat chroni fragment lasu łęgowego lub olsowego, który jest typowy dla terenów okresowo zalewanych. Hydrologia obszaru ma kluczowe znaczenie dla jego funkcjonowania – okresowe wylewy wód, wysokie poziomy wód gruntowych oraz lokalne cieki kształtują charakter ekosystemu. Tereny te stanowią także naturalną barierę przeciwpowodziową, magazynując nadmiar wody podczas wezbrań. Na przestrzeni wieków obszar ten podlegał wpływom człowieka, głównie poprzez gospodarkę leśną i próby regulacji stosunków wodnych, jednak zachował wiele naturalnych cech, które decydują o jego wysokiej wartości przyrodniczej.
Rezerwat Przyrody Gibiel – co robić?
Spacery po wyznaczonych ścieżkach leśnych stanowią główny sposób poznawania Rezerwatu Przyrody Gibiel. Podczas wędrówki warto zwracać uwagę na charakterystyczne elementy ekosystemu łęgowego, takie jak wielogatunkowy drzewostan i bujne runo leśne. Obserwacje przyrodnicze najlepiej prowadzić o świcie lub o zmierzchu, gdy zwierzęta są najbardziej aktywne. Miłośnicy ornitologii znajdą tu doskonałe miejsce do obserwacji ptaków związanych z wilgotnymi lasami, dlatego warto zabrać ze sobą lornetkę. Fotografia przyrodnicza to kolejna atrakcyjna aktywność – szczególnie makrofotografia detali roślin i owadów oraz zdjęcia atmosfery leśnej. Wiosną rezerwat oferuje możliwość podziwiania kwitnących roślin runa leśnego, które tworzą barwne kobierce przed rozwojem liści drzew. Jesienią natomiast można podziwiać złociste barwy przebarwiających się liści oraz różnorodność grzybów, które stanowią ważny element ekosystemu leśnego. Dla miłośników entomologii, rezerwat może być ciekawym miejscem obserwacji owadów związanych z martwym drewnem, którego w naturalnych lasach nie brakuje. Ze względu na podmokły charakter terenu, spacery najlepiej planować podczas suchszych okresów lub korzystać z wyznaczonych trwałych ścieżek.
Rezerwat Przyrody Gibiel – co zobaczyć?
Głównym walorem przyrodniczym Rezerwatu Przyrody Gibiel jest prawdopodobnie dobrze zachowany fragment lasu łęgowego lub olsowego z charakterystycznym wielogatunkowym drzewostanem. Szczególną uwagę zwracają okazałe dęby, jesiony i olsze, które tworzą górne piętro lasu. Wiosną, zanim rozwiną się liście drzew, dno lasu pokrywa się kobiercem kwitnących geofitów – zawilców, ziarnopłonów czy kokoryczy, tworząc malowniczy, barwny dywan. W miejscach bardziej wilgotnych można obserwować kępy kaczeńców o intensywnie żółtych kwiatach. Charakterystycznym elementem krajobrazu są również okresowe rozlewiska i niewielkie cieki wodne, które tworzą siedliska dla wielu gatunków zwierząt związanych ze środowiskiem wodnym. Podczas spaceru można natknąć się na ślady działalności bobrów – zgryzy, tamy czy żeremia, które świadczą o obecności tych fascynujących zwierząt. Warto również zwrócić uwagę na martwe drzewa, które są integralną częścią naturalnego ekosystemu leśnego i stanowią siedlisko dla wielu organizmów saproksylicznych. Jesienią las zmienia swoje oblicze, gdy liście drzew przybierają złociste i czerwone barwy, a na ściółce pojawiają się różnorodne grzyby. Każda pora roku odkrywa inne oblicze tego fascynującego ekosystemu, zachęcając do wielokrotnych wizyt w rezerwacie.
Rezerwat Przyrody Gibiel – informacje praktyczne
Dojazd do Rezerwatu Przyrody Gibiel najwygodniej zaplanować samochodem osobowym, parkując w wyznaczonym miejscu przy drodze dojazdowej. Najlepszą porą na odwiedzenie rezerwatu jest okres od późnej wiosny do wczesnej jesieni, gdy ścieżki są suche i łatwo dostępne. Ze względu na prawdopodobnie podmokły charakter terenu, po intensywnych opadach niektóre fragmenty mogą być trudno dostępne. Do wędrówki po rezerwacie niezbędne są wodoodporne buty trekkingowe, które sprawdzą się nawet na bardziej wilgotnych odcinkach. W cieplejszych miesiącach koniecznie należy zabrać ze sobą środki odstraszające komary i inne owady, które mogą być uciążliwe w wilgotnych lasach. Na terenie rezerwatu prawdopodobnie nie ma infrastruktury turystycznej, dlatego warto zaopatrzyć się w wodę i lekkie przekąski przed wizytą. Podczas zwiedzania przydatna będzie mapa terenu lub aplikacja z trasami działająca offline. Ze względu na występowanie kleszczy od wiosny do jesieni, zaleca się noszenie długich spodni i zakrytego obuwia oraz dokładne sprawdzenie ciała po zakończeniu wycieczki. Podczas zwiedzania należy przestrzegać zasad ochrony przyrody – nie wolno zbierać roślin, płoszyć zwierząt ani schodzić z wyznaczonych ścieżek. Należy również pamiętać o zabraniu wszystkich śmieci ze sobą.
Zobacz jakie inne parki / rezerwaty znajdują się również blisko miast: Kraków, Tarnów, Nowy Sącz
