Rezerwat Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie im. Huberta Jurczyszyna
Rezerwat Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie im. Huberta Jurczyszyna to wyjątkowy obszar chroniący rzadkie ekosystemy torfowiskowe. Położony jest w terenie o wyraźnych cechach polodowcowych, z licznymi zagłębieniami wypełnionymi torfowiskami i jeziorkami dystroficznymi. Nazwa rezerwatu nawiązuje do charakterystycznej roślinności – przygiełki białej, która tworzy tu rozległe płaty na torfowisku. Centralne miejsce zajmuje dystroficzne, czyli zasobne w substancje humusowe jezioro Długie, otoczone pasem torfowiska przejściowego i wysokiego. Podłoże geologiczne stanowią głównie piaski sandrowe, na których wykształciły się ubogie, kwaśne gleby sprzyjające rozwojowi specyficznej roślinności torfowiskowej. Klimat tego obszaru ma cechy przejściowe między morskim a kontynentalnym, z dość wysokimi opadami rocznymi i stosunkowo krótkim okresem wegetacyjnym. Historia tego miejsca związana jest z rozwojem torfowisk, które przez tysiące lat narastały w bezodpływowych zagłębieniach terenu. Wartość przyrodnicza tego obszaru została doceniona dzięki badaniom naukowym prowadzonym przez patrona rezerwatu – Huberta Jurczyszyna, który poświęcił wiele lat na dokumentowanie unikatowej flory i fauny tych terenów.
Rezerwat Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie im. Huberta Jurczyszyna – co robić?
Rezerwat Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie oferuje przede wszystkim możliwość kontaktu z unikalnym ekosystemem torfowiskowym, co stanowi jego główną atrakcję dla miłośników przyrody. Ze względu na wyjątkowość i delikatność tego ekosystemu, zwiedzanie możliwe jest jedynie po specjalnie przygotowanych drewnianych kładkach, które chronią wrażliwą roślinność przed wydeptywaniem. Spacer takimi pomostami dostarcza niezapomnianych wrażeń i pozwala z bliska obserwować fascynujący świat torfowisk, nie czyniąc mu szkody. Ponadto rezerwat stanowi doskonałe miejsce do obserwacji ptaków związanych z terenami podmokłymi, szczególnie w okresie wiosennych i jesiennych przelotów. Dla miłośników fotografii przyrodniczej szczególnie atrakcyjne są rośliny owadożerne – rosiczki, które można tu obserwować w ich naturalnym środowisku. Okolice rezerwatu umożliwiają również dłuższe wycieczki piesze po sąsiadujących kompleksach leśnych. Dla botaników i ekologów jest to prawdziwa skarbnica wiedzy o procesach sukcesji ekologicznej i adaptacjach roślin do trudnych warunków siedliskowych. Z kolei entomolodzy mogą tu obserwować rzadkie gatunki owadów związanych z torfowiskami.
Rezerwat Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie im. Huberta Jurczyszyna – co zobaczyć?
Rezerwat Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie zachwyca przede wszystkim unikalnym krajobrazem torfowiskowym, który przypomina miniaturową tundrę. Dominującym elementem są rozległe kobierce mchów torfowców, które tworzą miękką, sprężystą powierzchnię w różnych odcieniach zieleni, czerwieni i brązu. Wśród torfowców wyrastają kępy wełnianki, które latem i jesienią mienią się charakterystycznymi białymi puszystymi owocostanami, przypominającymi kłębki waty. Szczególną atrakcją są rosiczki – niewielkie rośliny owadożerne, których czerwonawe liście pokryte są lepkimi włoskami służącymi do łapania owadów. Na torfowisku można również spotkać inne rzadkie rośliny, takie jak modrzewnica zwyczajna czy bagno zwyczajne, które wydzielają charakterystyczny, intensywny zapach. Centralne jezioro dystroficzne ma charakterystyczną ciemnobrunatną barwę wody, przypominającą mocną herbatę, co jest wynikiem wysokiej zawartości substancji humusowych. Wokół torfowiska rozciąga się pierścień karłowatych sosen, które ze względu na trudne warunki siedliskowe przybierają fantazyjne, poskręcane kształty. Dla cierpliwych obserwatorów nagrodą może być dostrzeżenie rzadkich gatunków ptaków związanych z torfowiskami, takich jak żuraw czy samotnik. O świcie lub zmierzchu istnieje szansa na zobaczenie łosi, które przychodzą na torfowisko żerować.
Rezerwat Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie im. Huberta Jurczyszyna – informacje praktyczne
Planując wizytę w Rezerwacie Przyrody Mszar Przygiełkowy – Długie, warto uwzględnić kilka praktycznych wskazówek. Najlepszą porą na odwiedziny jest późna wiosna i wczesne lato, gdy torfowisko jest najbardziej kolorowe dzięki kwitnącym roślinom, w tym chronionej rosiczce. Ze względu na specyfikę torfowisk, nawet w ciepłe dni może być tu dość chłodno, szczególnie rano i wieczorem, dlatego warto zabrać ze sobą cieplejszą odzież. Do rezerwatu prowadzą leśne drogi, jednak ostatni odcinek trzeba pokonać pieszo. Ze względu na podmokły charakter terenu, niezbędne jest odpowiednie obuwie – najlepiej wodoodporne buty trekkingowe. Podczas zwiedzania rezerwatu obowiązują surowe zasady ochrony przyrody – poruszanie się wyłącznie wyznaczonymi ścieżkami i kładkami, zakaz zbierania roślin i zakłócania spokoju zwierząt. W okresie letnim warto zabrać ze sobą środek przeciw komarom i innym owadom, których w środowisku torfowiskowym jest wyjątkowo dużo. Na terenie rezerwatu nie ma infrastruktury turystycznej, dlatego należy zaopatrzyć się w wodę i prowiant. Dla miłośników obserwacji przyrody przydatna będzie lupa, która pozwoli przyjrzeć się z bliska miniaturowym roślinom torfowiskowym, oraz lornetka do obserwacji ptaków. Ze względu na wrażliwość ekosystemu, rezerwat najlepiej zwiedzać w małych grupach, zachowując ciszę i spokój.
Zobacz jakie inne parki / rezerwaty znajdują się również blisko miast: Gorzów Wielkopolski, Stargard
